Ayasofya’nın Altında 9 Kilometrelik Gizli Dünya! Bakan Ersoy Açıkladı
Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, Ayasofya’da yürütülen restorasyon çalışmaları kapsamında yapının altında geniş yer altı galerileri, geçitler ve tüneller bulunduğunu açıkladı. Ersoy, yaklaşık 9 kilometreye kadar uzanan bölümlerden söz edildiğini belirterek çalışmaların tamamlanmasının ardından güvenli alanların ziyarete açılabileceğini ifade etti.
Mehmet Nuri Ersoy, Kahramanmaraş programı kapsamında gazetecilerle bir araya gelerek Ayasofya’daki restorasyon çalışmalarına ilişkin açıklamalarda bulundu.
“9 kilometreye kadar uzanan bölümlerden söz ediliyor”
Ayasofya’nın altında bugüne kadar ziyaretçilerin göremediği geniş bir yer altı ağı bulunduğunu belirten Ersoy, galeriler, geçitler ve tünellerin bazı bölümlerinin yaklaşık 9 kilometreye kadar uzandığının ifade edildiğini söyledi.
Bazı noktalarda çökmeler ve geçişi engelleyen alanlar bulunduğunu aktaran Ersoy, bu bölümlerde temizlik ve düzenleme çalışmalarında önemli ilerleme sağlandığını kaydetti.
Çamur ve balçığın temizlenmesi, nemin kontrol altına alınması ve yapısal güvenliğin sağlanmasına yönelik çalışmaların sürdüğünü belirten Ersoy, önceliklerinin restorasyon, temizlik, güçlendirme ve bilimsel incelemeleri tamamlamak olduğunu ifade etti.
Güvenli bölümler ziyarete açılabilir
Çalışmaların tamamlanmasının ardından güvenli ve uygun bölümlerin ziyarete açılmasının gündeme gelebileceğini belirten Ersoy, böyle bir imkan oluşması hâlinde Ayasofya’nın ziyaretçilerin göremediği önemli bir tarihî katmanının turizme kazandırılabileceğini söyledi.
Cumhuriyet tarihinin en kapsamlı restorasyonlarından biri
Ayasofya’da Cumhuriyet tarihinin en kapsamlı restorasyon çalışmalarından birinin yürütüldüğünü belirten Ersoy, çalışmaların yalnızca görünen alanlarla sınırlı olmadığını, yapının altındaki ve ziyaretçilerin erişemediği bölümlerde de devam ettiğini anlattı.
Ana kubbenin bazı bölümlerinin yüzyıllardır bu ölçekte ele alınmadığını ifade eden Ersoy, çatlaklardan kaynaklanan su sızıntılarının iç mekândaki bezemelere zarar verebildiğini söyledi.
Mozaik ve bezemeleri korumak amacıyla kubbeye dışarıdan müdahale edilmesi gerektiğini belirten Ersoy, restorasyon sürecinin bilimsel çalışmalar doğrultusunda yürütüldüğünü kaydetti.
Kubbe radar ve lazerle taranacak
Kubbenin kontrollü şekilde açılmasının ardından radar ve lazer taramalarının yapılacağını açıklayan Ersoy, bu yöntemlerle görünmeyen çatlakların, boşlukların ve yapısal sorunların ayrıntılı biçimde tespit edileceğini belirtti.
Elde edilecek veriler doğrultusunda güçlendirme çalışmalarının gerçekleştirileceğini ifade eden Ersoy, restorasyonun ibadet ve ziyaret akışı sürdürülerek yapılmasının kapsamlı bir hazırlık gerektirdiğini söyledi.
Bilim kurulunun yaklaşık bir yıl boyunca bu konu üzerinde çalıştığını aktaran Ersoy, kubbenin altına kurulan platformun malzemeleri, taşıma kapasitesi ve montaj sisteminin test edildiğini belirtti.
Mühendislik çalışmaları ile malzeme ve yük testlerinin ardından platform montajının kısa sürede tamamlandığını kaydetti.
Dış görünümde hedef 2027 sonu
Kubbedeki ana çalışmalar için en az bir yıllık yoğun bir süreç öngördüklerini belirten Ersoy, cephelerde birden fazla noktada eş zamanlı çalışma yürütülebildiği için dış cephe restorasyonunun daha hızlı ilerlediğini ifade etti.
Genel hedeflerinin 2027 yılı sona ermeden Ayasofya’nın dış görünümünü büyük ölçüde eski hâline döndürmek olduğunu açıklayan Ersoy, bu süreçte iskelelerin önemli bölümünün sökülmesini ve cephe çalışmalarının büyük ölçüde tamamlanmasını planladıklarını söyledi.
Ersoy, yapının alt katlarında ve görünmeyen bölümlerinde ise restorasyon ve inceleme çalışmalarının devam edebileceğini belirtti.
